AMED- Mezopotamya Kadın Gazeteciler Derneği’nin mart ayı raporuna göre, gazetecilere yönelik gözaltı, tehdit, soruşturma, dava, sahada engelleme ve dijital sansür uygulamaları devam etti. Rapor, basın özgürlüğü üzerindeki baskının çok boyutlu biçimde sürdüğünü ortaya koydu.

 

Mezopotamya Kadın Gazeteciler Derneği (MKG), 2026 Mart ayına ilişkin “Kadın Gazetecilere Yönelik Hak İhlalleri Raporu”nu açıkladı. Raporda, mart ayı boyunca gazetecilere ve gazetecilik faaliyetine dönük ihlallerin sürdüğü belirtilerek, gözaltılar, tehditler, soruşturmalar, davalar, mahkeme salonlarında yaşanan engellemeler, sahadaki polis müdahaleleri ve dijital sansür uygulamalarının basın özgürlüğü üzerindeki baskının devam ettiğini bir kez daha gösterdiği kaydedildi.

 

Gazetecilik faaliyeti hedef alındı

 

Raporda, gazeteciliğin kamuyu bilgilendirme hakkı kapsamında değil, giderek daha fazla yargısal ve idari müdahale alanı içinde ele alındığına işaret edildi. Haber takibi yapmak, toplumsal gelişmeleri izlemek, basın açıklamalarını aktarmak ve sahadan bilgi paylaşmak gibi doğrudan gazetecilik faaliyeti kapsamında yer alan çalışmalar nedeniyle gazetecilerin hedef haline getirildiği vurgulandı. Bu durumun yalnızca gazetecileri değil, halkın haber alma hakkını da doğrudan zedelediği ifade edildi.

 

Bir gazeteci gözaltına alındı, bir gazeteci tehdit edildi

 

Raporda yer alan istatistiki verilere göre, mart ayında gazetecinin yaşam hakkı ve güvenliğine yönelik ihlaller kapsamında 1 gazeteci gözaltına alındı, 1 gazeteci tehdit edildi. Aynı dönemde gazetecilere yönelik sahada engelleme ve kötü muamele vakaları da rapora yansıdı.

 

Mart ayının ilk günlerinde, Adana Cumhuriyet Başsavcılığı’nca ANKA Haber Ajansı’nın İncirlik Hava Üssü çevresinden yaptığı yayına ilişkin başlatılan soruşturma kapsamında üç gazeteci gözaltına alındı. Koza TV muhabiri Sergen Ölçer, Koza TV Genel Müdürü Mehlika Bilen ve ANKA Genel Yayın Yönetmeni Kenan Şener’in gözaltına alındığı, daha sonra ise haftada bir gün imza ve yurt dışı yasağı şeklindeki adli kontrol şartıyla serbest bırakıldıkları aktarıldı.

 

Gazeteci Özlem Gürses’in de sunduğu bir haberin bağlamından koparılarak servis edilmesinin ardından hedef gösterildiği, ölüm ve tecavüz tehditleri aldığı ve koruma talebinde bulunduğu belirtildi.

 

Soruşturma ve davalar devam etti

 

Gazeteciye yönelik düşünce ve ifade özgürlüğü ihlalleri başlığında ise 2 gazeteci hakkında soruşturma açıldığı, 2 gazeteci hakkında dava açıldığı, 2 gazetecinin cezalandırıldığı ve 7 gazetecinin yargılamasının sürdüğü kaydedildi. Raporda ayrıca 5 tutuklu gazetecinin bulunduğu belirtildi.

 

Mart ayında gazeteci Ceylan Şahinli hakkında Muş’ta takip ettiği bir etkinlik gerekçe gösterilerek “örgüt propagandası yapmak” iddiasıyla soruşturma açıldı. Şırnak’ın İdil ilçesine bağlı Kiwex köyündeki ağaç kesimini haberleştiren MA muhabiri Zeynep Durgut hakkında da soruşturma başlatıldı.

 

Gazeteci Ahmet Altan ile Nazlı Ilıcak hakkında yeniden görülen davada, İstanbul 26. Ağır Ceza Mahkemesi’nin “silahlı terör örgütüne yardım etme” suçlamasıyla Ahmet Altan’a 4 yıl 6 ay, Nazlı Ilıcak’a ise 3 yıl 9 ay hapis cezası verdiği hatırlatıldı.

 

Silopi’de Barış Anneleri Meclisi üyelerinin gerçekleştirmek istediği nöbet eyleminde gözaltına alınanlar arasında bulunan MA muhabiri Zeynep Durgut, JINNEWS muhabiri Derya Ren ve Ajansa Welat muhabiri Mahmut Altıntaş’ın da yer aldığı 28 kişi hakkında iki yıl sonra iddianame hazırlandığı, ilk duruşmanın 13 Mayıs’ta görüleceği belirtildi.

 

Dijital medya mecralarına erişim engeli

 

Raporda, internet ve dijital medya mecralarına yönelik erişim engellerinin de yoğunlaştığı ifade edildi. Buna göre mart ayında 1 internet sitesi kapatıldı, 41 dijital medya hesabına erişim engeli getirildi, 13 dijital medya platformuna erişim engeli uygulandı.

 

Mart ayı boyunca Türkiye genelinde mahkemeler tarafından çeşitli haberlere 11 kez yayın yasağı getirildiği belirtilen raporda, bu verinin RTÜK’ten alındığı bilgisi paylaşıldı. Amerika’nın Sesi Kürtçe servisinin X hesabı, Yeni Yaşam gazetesinin X ve TikTok hesapları, Med Gündem’in X hesabı, Ajansa Welat’ın X hesabı ve Jinnews’in X hesabının erişime engellendiği raporda yer aldı. Ayrıca Mezopotamya Ajansı’nın Kürtçe ve daha sonra Türkçe Instagram hesaplarına erişim engeli getirildiği, çok sayıda demokratik kitle örgütünün iktidarı eleştiren haberlerine dönük de erişim engeli kararları verildiği belirtildi.

 

Tutuklu gazeteciler listede yer aldı

 

Raporda tutuklu gazeteciler listesine de yer verildi. Buna göre tutuklu gazeteciler şöyle sıralandı: Etkin Haber Ajansı muhabiri Elif Bayburt, Atılım Gazetesi Sahibi ve Yazı İşleri Müdürü Hatice Duman, Etkin Haber Ajansı editörü Nadiye Gürbüz, TRT çalışanı Özden Kınık ve Etkin Haber Ajansı editörü Pınar Gayıp.