2020 yılında bin 687 kadın Mor Çatı’ya başvurdu 2021-04-14 18:17:57     İSTANBUL - Mor Çatı Kadın Sığınağı Vakfı, 2020 yılında 395 kadının e-posta, 24’ünün yüz yüze, birinin mektup ve bin 267’sinin telefonla kendilerine başvurarak olmak üzere toplam 3 bin 936 görüşmenin gerçekleştirildiğini aktardı.    Mor Çatı Kadın Sığınağı Vakfı, yazılı bir açıklamayla 2020 Yılı Faaliyet Raporu’nu yayınladı. Hazırladıkları izleme raporlarında, pandemi sürecinde kamu kurumlarının mücadeleyi şiddetle rafa kaldırdığını ve görevini yapmamak için pandemiyi bahane olarak kullandığını ifade etti. Raporda, Koronavirüs (Kovid-19) salgınından İstanbul Sözleşmesi’nin feshine kadınların içerisinde bulunduğu ortamlara dikkat çekildi.    Sosyal Destekler başlığıyla görüşmeler yapıldı   Raporda, “Sosyal Destekler” başlığıyla telefon ve e-posta üzerinden vakfa başvuran kadınlarla yapılan görüşmelere de yer verildi. Yapılan görüşmelerde kadınların güçlü yanlarının tespit edildiği, haklarıyla ilgili temel bilgiler ve başvurulabilecek sosyal desteklere ilişkin bilgilerin paylaşıldığı belirtilirken, “Yürütülen sosyal çalışma ve yapılan derinlemesine görüşmeler sayesinde kadının ihtiyaçlarını, güçlü yanlarını ve riskleri analiz etmeyi içerir. Yürütülen çalışmada kadınlar yargılanmadan dinlenir; yaşanan şiddetin patriyarkal sistemden kaynaklı olduğu, şiddetin sorumlusunun kadınlar olmadığı vurgulanır” açıklaması yapıldı.   “Hukuksal Destekler” başlığında, şiddete maruz kalan kadınların büyük bir çoğunluğunun, yasal haklarını ve bunları nasıl kullanacaklarını bilmedikleri belirtilirken, kadınların bu ihtiyaçlarının gönüllü avukatlar tarafından karşılandığına da değinildi. “Psikolojik Destekler” başlığında ise, erkek şiddeti sonucu olarak kadınların yaşadığı yoğun çaresizliğin giderilmesi ve yeni yaşam seçeneklerinin oluşturulabilmesi için psikolojik destek sağlandığı kaydedildi.    3 bin 936 görüşme yapıldı    2020 yılında Mor Çatı Kadın Sığınağı Vakfı’na ilk kez başvuru yapan kadınlardan 297’sinin yerine başkalarının iletişime geçtiği paylaşılan raporda, görüşmelerin yüzde 83’ünün kadınlarla gerçekleştiği aktarıldı. Görüşmelerin telefon, yüz yüze, e-posta, SMS, Whatsapp ve diğer çevrimiçi platformlar aracılığıyla yapıldığı paylaşıldı. İlk defa başvuran bin 687 kadınla 3 bin 355 görüşme, geçmiş yıllarda destek verdikleri 161 kadınla 581 görüşme ve toplam 3 bin 936 görüşme yapıldığı açıklandı.     Raporda “2020 yılında Mor Çatı Kadın Sığınağı Vakfı, 2020 Yılı Faaliyet Raporu 395 başvuru e-posta ile 24 başvuru yüz yüze, 1 başvuru mektup ile bin 267 başvuru telefonla bize ulaştı. 639 kadın ile birden fazla görüşme yaptık” bilgisine yer verildi.    Genç kadınların başvuruları arttı   Başvuru yapan kadınların daha çok 25-34 yaş aralığında olduğuna dikkat çekilen raporda, destek alanların yaş aralığının ise 0-75 yaş aralıklarında olduğu vurgulandı. Geçtiğimiz yıl yaş aralığının en üstünde 70 yaş varken, bu yıl 75 yaş olduğunu ve 65 yaş üstü sadece 4 kişi varken, bu yıl 10 kadın olduğu paylaşıldı. 15 yaşından küçük 5 çocuğun ise ya kendilerine doğrudan ulaştığı ya da vakfın kendisine ulaşması için başka biri tarafından arandıkları belirtildi.   ‘Şiddet bir kontrol aracı olarak kullanılıyor’   Genç kadınların başvurularının arttığı vurgulanan raporda, özellikle pandemiden dolayı üniversitelerin uzaktan eğitime geçmesi, genç kadınların ailelerinin evine dönmek zorunda kalması ve kadınların kök ailelerinden yaşadıkları şiddete dair vakfa başvurmalarına sebep olduğu aktarıldı. “Genç kadınların evlerine döndüklerinde ve yaşadıklarına dair yapılan paylaşımlarında, patriyarkal sistemin yeniden üretildiğini, kadınların yaşamına, hayat tarzına, davranış kodlarına müdahale edildiğini ve tüm bunları yapmak için şiddetin bir kontrol aracı olarak kullanıldığını görüyoruz.  Başvuran kadınların 145’i boşanmış, 225’i evlenmemiş, 20’si dini nikahlı, 10’unun kocası ölmüş, bir tanesi kuma, 695’i resmi nikahlı, 2’si sözlü/nişanlı” denildi.    Erkek şiddet failleri   Şiddetin, “844 koca, 3 kız kardeş, 55 eski partner, 54 diğer (9 komşu, 8 iş yerinden kişiler, ve diğerleri), 81 aile, 97 baba, 28 yabancı kişiler, 21 kocanın/ partnerin akrabası, 16 anne, 1 arkadaş, 57 eski koca, 11 kurum, 64 partner, 7 çocuğu, 30 erkek kardeş, 16 akraba” tarafından şiddetin gerçekleştiği bilgisine yer verildi.    ‘Şiddet türleri doğrudan tanımlanamıyor’    Şiddet biçimlerinin sistematik bir boyut aldığının altı çizilen raporda, toplumsal cinsiyet eşitsizliğinin bu şiddeti katmerleştirdiğine de değinildi. Başvuruda bulunan kadınların yakın zamanda maruz kaldıkları şiddetin yanı sıra geçmiş dönemlerde maruz kaldıkları şiddeti de paylaştıkları aktarıldı. Ayrıca yaşadıklarını paylaşmak için aradıklarında, kadınların genellikle şiddet türlerini doğrudan tanımlayamadıkları belirtildi. Bu tanımlayamamanın, ilk aradıklarında “nereden başlasam, nasıl anlatsam” diye sesli düşündükleri esnasında kendilerini belli ettiği öne sürüldü.    Kimi kadınların şiddeti tanımlayamamasına ilişkin, “Yaşadıkları şiddeti, ‘anlaşmazlık, geçimsizlik’ olarak anlatabiliyorlar. Tokat atma, sarsma, eşya ile fiziksel gücü gösterme şeklinde şiddet yaşamalarına rağmen kadınların ‘öyle şiddet yok’ diyerek yaşadıkları şiddeti görmezden gelip önemsizleştirebildiklerini görüyoruz” notu paylaşıldı.    En yaygını psikolojik şiddet    2020 yılında ilk defa başvuran bin 279 kadının farklı şiddet biçimlerine aynı anda maruz bırakıldığı kaydedilen raporda, diğer şiddet türleri şöyle sıralandı: “Bin 164 kadın psikolojik şiddete, 61 kadın ısrarlı takibe, 849 kadın fiziksel şiddete, 44 kadın dijital şiddete, 374 kadın ekonomik şiddete, 8 kadın flört şiddetine 197 kadın cinsel şiddete maruz kaldı.”   Destek yardımları   2020 yılında da kadınların yaşadıklarını paylaşmak, sosyal ve hukuki hakları konusunda bilgi edinmek ile hukuki destek için Mor Çatı’ya ulaştığı belirtilen raporda, talep edilen destekler, “Bin 42 şiddetle mücadele süreçlerine dair paylaşım, 3 okul/kreş, 23 kürtaj, 620 hukuki, 176 psikolojik, 22 ev bulma, 557 sığınak, 15 tıbbi yardım, 451 sosyal yardım veya sosyal destek, 57 iş bulma, 10 çocuğuna/ çocuklarına psikolojik destek yardımı” şeklinde sıralandı.