Êzidîyan ra mesajê Çarşema Sor: Wa aştî bêro 

2026-04-14 09:15:09


	 

	Evîn Çîftçî

	 

	RIHA - Cinîyê êzidî yê ke Rihayî de ciwîyenê û Roşanê Çarşema Sorî yo ke bawerîya êzidiyan de sey roşanê tewr pîroz yena dîyayîş, vatî: “Ma wazenê nê roşanî de aştî bêro.”

	 

	Êzidîtî dorê erjê kulturî yê şaristanîya kan ya Mezopotamyayî vejîya; pêwa heme zordarîyan hema ewro na bawerî yena pawitiş. Adetî û bawerîya vatişê “Êzidiyatî” ra yena, manaya “yê ke rayîrê îlahî de rayîr ra şinê” dana. Bawerîya êzidiyan de demê cîyayan de roşanê sey Îda Êzî, Cejna Cema, Îda Xwedan, Îda Xizir-Îlyas, Çarşema Sor yenê pîrozkerdîş. Bi taybetî bi girewtişê roje û pîrozbayîyanê komî yenê kerdiş.

	 

	Çarşema Sor roşanê tewr muhîm û pîroz ê çarşemeyê verêne yê aşma nîsane yeno dîyarkerdiş. Wexto ke no hesabkerdiş yeno kerdiş teqwîmê Rumî esas yeno girewtiş. Roja Çarşema Sorî de werdê taybetî yenê viraştiş, şîranî yenê viraştiş, hakî bi rengan yenê boyaxkerdiş. Êzidî na roja pîroz de şinê serdayîşê zîyaretan, dima ra zîyaretîyê keyan yenê kerdiş. Goreyê bawerîya êzidîyan, semedê rêzdarîya derûdorî ya roje herre yena citkerdiş, nebatî yenê çinayîş û çalakîyanê sey dawetan yenê kerdiş.

	 

	Cinîyê êzidîyê ke Riha de ciwîyenê, derheqê Roşanê Çarşema Sorî de ajansê ma rê qisey kerdî.

	 

	‘Ez vîrîya rojê ke ma Şengal de vîyarnaynê kena’

	 

	Celîla Burç va ke ê Roşanê Çarşema Sorî de aştî wazenê û wina va: “Ez Şengal ra ya. Ez uca de ameya dinya û pîl bîya. Ma demê şerî de uca ra ameyî tîya. Babîyê mi hema kampe de yo. Ma ameyî tîya û adetê xo tîya de domnenê. Ma rojeyê xo girewt û roşanê xo pîroz kerd. Tutan ra heta pirî û kalî ma şîyîne Laleş. Nika ma dûr ê nêeşkenê şêrê. Ma roja Çarşemasorî Laleşî de hakan boyax kerdêne. Ez vîrîya a rojan kena. Ma roja Çarşemasorî qurban dayîne û sifre awan kerdêne. Yê dewlemendî pes serebirnayîne, yê feqîrî kerge. Ma o roje vejîyayîne teber heta şan de nêameyîne keye. Semedo ke tawisê melek na aşme de şino ma dawet nêviraznenê. Şengal de na aşme de zewac pê nêameyîne.”

	 

	‘Ma nê roşanî de aştî wazenê’

	 

	Reşê Suru zî eşkera kerd ke Roşanê Çarşema Sorî tena semedê êzidiyan nîyo, erjêk hembeşî yê heme kurdan û şarê ke Kurdistan de ciwîyenê yo û wina qisey kerd: “Nê roşanî de ma aştî wazenê. Çarşema Sor nîşaneyê ameyîşê wisarî yo. Ma sifreyê xo awan kenê, her kesî dawet kenê û roşan pîroz kenê. Tena semedê êzidiyan nîyo semedê heme kurdan o. Êzidî her serre ewro Çarşema Sor pîroz kenê. Kurdê ma yê hişyarî na roja taybet de hetkarîye kenê. No roşan tena semedê ma nîyo, semedê heme kurd û Kurdistanî yo. Yê herednaye nê roşanî de yenê têhet. No roşan semedê ma muhîm û manadar o. Ma hakan boyax kenê. Ma şîranî û şekir danê meymananê xo. Ma yewbînan rê dua kenê û şinê zîyaretîyê yewbînan.”