Küçük esnaf ekonomik krizin kıskacında 2026-07-13 09:03:25   Büşra Turan    WAN - Derinleşen ekonomik kriz ve artan maliyetlerin küçük esnafı olumsuz etkilediğini söyleyen Wan Berberler, Kuaförler ve Güzellik Salonları Esnaf Odası Başkan Vekili Nejla Delen,  yüksek kira giderleri nedeniyle esnafın geçinemez hale geldiğini belirtti.    Kürdistan ve Türkiye genelinde resmi verilere göre kadın istihdam oranının yüzde 31,4 seviyesine kadar gerilediği ve geniş tanımlı kadın işsizliğinin yüzde 38,7’ye ulaştığı kriz koşulları, yerel piyasada varlık mücadelesi veren kadın işletmecilerin omuzlarındaki yükü daha da ağırlaştırıyor.    Kadınların iş gücüne katılımındaki bu keskin daralma ve kurumsal temsil alanlarındaki engeller sürerken, son bir yılda katlanan cari giderler, kadın emeğiyle dönen küçük esnaf işletmelerinin sürdürülebilirliğini doğrudan tehdit ediyor.    Kazançların neredeyse yarısının doğrudan yüksek kiralara aktarıldığı ve fiyat artışlarının piyasa şartları nedeniyle istenilen düzeyde yapılamadığı bu mali tabloda, ayakta kalmaya çalışan yerel esnaflar hem sermaye kayıpları hem de derinleşen bir müşteri azalışı sarmalıyla karşı karşıya bırakılıyor.   18 yıllık esnaf    Wan Berberler, Kuaförler ve Güzellik Salonları Esnaf Odası Başkan Vekili Nejla Delen, ekonomik krize ilişkin konuştu.    Yaklaşık 18 yıldır kendi işletmesini yönettiğini belirten Nejla Delen, çocuk yaşlarda başladığı mesleğinde eğitim alarak kendisini geliştirdiğini, kadınların azimle her alanda başarılı olabileceğini söyledi. Nejla Delen, “Merakımdan bu mesleğe yöneldim. Çocuk yaşlardan itibaren ilgi duyuyordum. Yaz tatillerinde çalışmaya başladım. Sonrasında hem okulumu okudum hem de çalışmayı sürdürdüm. Bu alanda kendimi geliştirdim.    Çıraklık Eğitim Merkezi'ne giderek belgelerimi aldım, usta öğreticilik belgesi sahibi oldum. Ardından yaklaşık altı yıl eğitmenlik yaptım. Hem Halk Eğitim Merkezi'nde hem de Kız Meslek Lisesi'nde güzellik ve saç bakım dersleri verdim. Tabii ki bu coğrafyada kadın olmak zordur, çalışan kadın olmak ise daha da zordur. Ancak başarılıysanız, azimliyseniz ve gerçekten istiyorsanız bu işi yapabiliyor, bütün zorlukların da üstesinden gelebiliyorsunuz” dedi.   Küçük esnaf eziliyor   Son dönemde yaşanan ekonomik koşulların küçük esnafı olumsuz etkilediğini ifade eden Nejla Delen, artan kira ve işletme giderleri nedeniyle hem yatırım yapmakta zorlandıklarını hem de müşteri sayısında ciddi düşüş yaşandığını dile getirdi. Nejla Delen, son bir yılda, önceki yıllara kıyasla işlerinde ciddi bir düşüş yaşandığını belirterek, şöyle devam etti: "Eskisi gibi bir iş yoğunluğumuz yok. Ekonomik açıdan esnaf çok zor durumda. Özellikle kira giderleri bizi fazlasıyla etkiliyor. Kazancımızın neredeyse yarısı kiraya gidiyor. Bu da yatırım yapmamızı zorlaştırıyor ve en çok da küçük esnafı etkiliyor. Fiyat artışlarını istediğimiz gibi yapamıyoruz. Çünkü yılda bir kez belirlenen fiyat tarifesine uymak zorundayız. Son dönemde müşteri sayımız da ciddi şekilde azaldı. İnsanlar artık bu hizmeti bir ihtiyaçtan çok lüks olarak görüyor. Eskiden her ay gelen müşteriler artık iki ya da üç ayda bir gelebiliyor. Kira, personel giderleri ve kullandığımız malzemelerin maliyetleri bizi en fazla etkileyen kalemler arasında yer alıyor."   'Çözüm istiyoruz'   Nejla Delen, artan maliyetler ve istihdam sorunlarının küçük esnafı zor durumda bıraktığını belirterek, “Harcamalarımızı azaltmak zorunda kaldık. Bunun yanında personel sayımızı da düşürmeye çalıştık. Esnaf olarak geleceğe dair umutlu olmak zorundayız ancak mevcut ekonomik koşullar bu umudu taşımayı zorlaştırıyor. Devletten beklentimiz özellikle kiralara ve genel olarak fatura giderlerine çözüm bulunmasıdır. Düşük faizli kredilerin sağlanması küçük esnaf açısından çok önemli olacaktır. Kiraların sürekli artması ve ekonominin daha da kötüye gitmesi bizi endişelendiriyor" diye konuştu.