Zîlan Vadisi’nden seslendiler: Talana izin vermeyeceğiz 2026-10-29 16:46:43   WAN - Zîlan Deresi ve Wan Gölü Havzası'nda yapılmak istenilen maden projelerine karşı açıklama yapan yurttaşlar, “Talana izin vermeyeceğiz” dedi.     Mezopotamya Ekoloji Hareketi (MEH), Wan Barosu Çevre ve Ekoloji Komisyonu, Halkların Eşitlik ve Demokrasi Partisi (DEM Parti) Wan İl Örgütü ve Demokratik Bölgeler Partisi (DBP) Wan İl Örgütü, Erdîş’te bulunan Zîlan Vadisi, Zîlan Deresi ve Wan Gölü Havzası'nda planlanan ve uygulanan Güneş Enerji Santrali (GES) Jeotermal Enerji Santrali (JES ) Hidroelektrik Santral (HES) maden, kum-çakıl ocakları ve benzeri projelere karşı, Zîlan Vadisi’nde basın açıklaması gerçekleştirdi. Açıklamada, “Zîlan axa birîndar e. Em rê nadin talankirinê û pêşkêşkirina ji bo madenan. Zîlan bila azad büherike, xweza û mirov bila bijîn” yazılı pankart taşındı.   Açıklamaya DEM Parti Wan Milletvekili Gülderen Varlı’nın yanı sıra çok sayıda siyasi parti, demokratik kitle örgütü temsilcisi ve yurttaş katıldı. Basın metnini kitle adına Mezopotamya Ekoloji Hareketi’nden Rojhat Özgökçe okudu.   Ekolojik kıyım   Planlanan projelerin, bölgenin tarım alanlarını, meralarını, su varlıklarını ve doğal yaşam alanlarını geri dönülmez biçimde tahrip ettiği belirtilen açıklamada, “Zîlan Deresi'nin doğal akışı bozulurken, verimli Erciş Ovası, Çelebibağ Sazlıkları gibi ulusal öneme sahip sulak alanlar ve endemik türlerin habitatları, enerji ve hammadde üretimi adı altında geniş ölçekli arazi kullanım değişikliklerine ve ekolojik kıyıma açılmaktadır. Bu projeler, tarım ve hayvancılıkla geçinen yöre halkının geçim kaynaklarını, su döngüsünü ve biyoçeşitliliği yok etme riskini beraberinde getirmekte; doğayı satılabilir bir metaya dönüştüren yaklaşımın somut sonucunu oluşturmaktadır.   Daha önce benzer projelerde mahkemelerce iptal edilen ÇED kararları da göstermiştir ki, çevresel etki değerlendirmeleri çoğu zaman eksik, yüzeysel ve halkın katılımından yoksun biçimde yürütülmektedir” denildi.   ‘Doğanın talan edilmesine izin vermeyeceğiz’   Zîlan Vadisi'nden ovaya ve göle uzanan ekolojik kuşatmanın, gelecek nesillerin yaşam alanlarını hedef aldığına dikkat çekilen açıklamada,  “Anayasa'nın 56. maddesinde güvence altına alınan sağlıklı ve dengeli bir çevrede yaşama hakkı, ilgili uluslararası sözleşmeler ve çevre mevzuatı çerçevesinde, tüm bu projelerin derhal durdurulmasını, izinlerinin iptal edilmesini ve mevcut tahribatın giderilmesini talep ediyoruz. DEM Parti, Mezopotamya Ekoloji Hareketi ve Van Barosu Çevre ve Ekoloji Komisyonu olarak, Zilan Vadisi ve Van Gölü Havzası'nın bütüncül bir ekolojik koruma alanı ilan edilmesi, mevcut ve planlanan tüm enerji-maden projelerinin gözden geçirilmesi ve yargı süreçlerinin etkin şekilde işletilmesi için hukuki ve toplumsal mücadelemizi kararlılıkla sürdüreceğiz. Bölge halkının iradesi ve bilimsel veriler göz ardı edilerek doğanın talan edilmesine ve satılmasına izin vermeyeceğiz” ifadelerine yer verildi.   ‘Mücadelemiz devam edecek’   Açıklamanın ardından söz alan DEM Parti Wan Milletvekili Gülderen Varlı, Zîlan vadisinde yürütülen faaliyetlerin sadece doğaya değil toplumsal hafızaya da bir saldırı olduğunu söyledi. Gülderen Varlı, “Zilan’daki ilk büyük tahribat 1987 yılında kurulan barajla başladı. Suyun doğal akışına yapılan müdahalelerin ekosistemin bütününü etkiledi. Vadi bölgenin su samurları, semender türleri ve Erciş bıyıklısı gibi canlılara ev sahipliği yapıyor. Suyun önünün kesilmesinin yalnızca sucul canlıları değil, birbirine bağlı bütün bir ekolojik sistemi etkiliyor. Bizler bunu kabul etmeyeceğiz ve tahribatın takipçisi olacağız.  Siz makinelerinizi, o kirli zihniyetinizi, savaş zihniyetinizi buradan alıp götürmeyene kadar bizim de mücadelemiz devam edecektir” dedi.