HABER MERKEZİ- BMMYK, Afganistanlıların büyük bölümünün İran ve Pakistan tarafından zorla geri gönderildiğini açıkladı. 

 

Afganistan sınırlarında son dönemde geniş çaplı geri gönderme dalgası yaşanıyor. İran ve Pakistan’ın binlerce Afganistanlı mülteci ve göçmeni ülkelerine geri göndermesi, artan ekonomik ve güvenlik baskılarıyla ilişkilendiriliyor.

 

Birleşmiş Milletler Mülteciler Yüksek Komiserliği (BMMYK), yaptığı açıklamada, Ocak ayı başından bu yana İran ve Pakistan’dan yaklaşık 150 bin Afganistanlının ülkesine döndüğünü, geri dönüşlerin büyük bölümünün zorla gerçekleştiğini bildirdi.

 

BMMYK Afganistan Temsilcisi, bu büyüklükteki dönüşlerin özellikle ağır kış koşulları nedeniyle ciddi kaygı yarattığını belirtti. Ülkede sıcaklıkların hızla düştüğü ve yoğun kar yağışının yaşandığına dikkat çekilirken, yılın ilk aylarında dönenlerin sayısının geçen yılın aynı dönemini aşmasının zorla geri gönderme hızındaki artışı gösterdiği ifade edildi.

 

Rakamlar hızla yükseliyor

 

BMMYK sözcüsü, geçen yıl aynı dönemde geri dönen Afganistanlı sayısının 98 bin civarında olduğunu, ancak 2025’in sonundan itibaren rakamların hızla yükseldiğini kaydetti. İran ve Pakistan’ın, savaş, yoksulluk ve güvenlik risklerinden kaçan milyonlarca Afganistanlıyı barındırmasına rağmen son dönemde çok sayıda aileyi geri gönderdiği vurgulandı.

 

Verilere göre Eylül 2023’ten bu yana yaklaşık 5 milyon Afganistanlı ülkesine geri döndü. Sadece 2025 yılında geri dönenlerin sayısı 2.9 milyon olarak kaydedildi.

 

Kadınlara yönelik ihlaller sürüyor

 

BM yetkilileri, geri dönüşlerin hızının Afganistan’daki insani krizi daha da derinleştirdiğini belirterek ülkede yaşam koşullarının kötüleştiğine, kadın ve kız çocuklarına yönelik hak ihlallerinin sürdüğüne, ekonomik krizin ve doğal afetlerin ise durumu ağırlaştırdığına dikkat çekti.

 

BMMYK’nin yaptığı bir ankete göre geri dönen Afganistanlı iş bulmakta ciddi zorluk yaşıyor; çoğu kayıt dışı işlerde bile fırsat bulamıyor ve önemli bir kısmı kimlik belgelerinden yoksun durumda. Ankete katılanların yüzde 5’i yeniden ülkeyi terk etmek istediğini belirtirken, yüzde 10’dan fazlası geri döndükten sonra tekrar göç eden kişileri tanıdığını ifade etti.