WAN- Ekonomide kolektif üretim ve eşit paylaşımı amaçlayan Evin Kadın Kooperatifi’nin çalışmalarını anlatan Şehriban Adsaz, “Kooperatif, kolektif bir çalışma ile daha çok eşit, ortak ekonomi, sosyal, kültürel ve demokratik şekilde oluşturduğumuz bir kurumdur” diyerek kadınlara dayanışma çağrısında bulundu. 

 

Wan’da faaliyet yürüten Evin Kadın Üretim ve Girişim İşletme Kooperatifi, kadınların ekonomik, sosyal ve kültürel alanda daha güçlü bir şekilde var olabilmesi için çalışmalarını sürdürüyor. 2015 yılından bu yana üretim yapan kooperatif, yıllar süren kayyım baskısına rağmen gıda ve tekstil alanındaki faaliyetleriyle kadınlara istihdam sağlamayı sürdürüyor. Dayanışma ve kolektif emek temelinde demokratik bir kadın yaşamını inşa etmeyi hedefleyen kooperatif, birçok kadına umut aşılıyor. 

 

Kadınların yalnızca üretim sürecine katılmasını değil, aynı zamanda söz ve karar mekanizmalarında aktif rol almasını amaçlayan kooperatif, ekonomik özgürlüğün kadınların toplumsal konumunu güçlendirdiğine dikkat çekiyor. Kooperatif çalışmalarına dair değerlendirmelerde bulunan kooperatif üyesi Şehriban Adsaz, kadınların görünürlüğünü artırmak, özgüvenlerini pekiştirmek ve güçlü bir dayanışma ağı oluşturmak için yola çıktıklarını belirterek, “Kadın isterse yapamayacağı hiçbir şey yok” mesajını verdi.

 

Kolektif ve demokratik bir model

 

Şehriban Adsaz, yapının kolektif bir anlayışla kurulduğunu belirterek, amaçlarının kadınların kendi ayakları üzerinde durabilmesini sağlamak olduğunu ifade etti. Şehriban Adsaz, kadınların maddi ve manevi anlamda güçlenmesini hedeflediklerini ve kooperatif bünyesinde kadınların söz ve karar sahibi olduğu bir sistemi benimsediklerini vurguladı. Kadınların her alanda demokratik bir yaşam sürdürmesi amacıyla kooperatifin kurulduğunu aktaran Şehriban Adsaz, “Hem öğretmenlik yapıyorum hem de üreten bir kadınım. Kooperatif, 2015’ten bu yana faaliyet göstermektedir. Kooperatif, gıda ve tekstil olmak üzere iki alandan oluşmaktadır. Kooperatif, kolektif bir çalışma ile daha çok eşit, ortak ekonomi, sosyal, kültürel ve demokratik şekilde oluşturduğumuz bir kurumdur. Her iki sektörde çok kıymetli kadın arkadaşlarımızla yol alıyoruz. Stajyer öğrencilerimiz var ve stajlarını burada tamamlıyorlar. Kadınların maddi ve manevi anlamda kendini yeterli hissedebildiği, sosyal yaşam alanlarını genişletip model haline getirebildiği ve irade ile söz sahibi olabildiği bir kooperatiftir burası. Kadınların bu alanda aktif olabilmesi adına kurduğumuz kooperatif, asla tahakküm kurmadığı gibi daha çok demokratik, yerel sistemli bir model ön görmektedir” diye konuştu. 

 

‘Amaç kadın rengini göstermek’

 

Toplumsal cinsiyet eşitsizliğine vurgu yapan Şehriban Adsaz, kadınların toplum içerisinde “zayıf halka” olarak görüldüğüne işaret etti. Amaçlarının kadına misyon kazandırmakla beraber aktif bir ağ kurmak, dayanışmayı, örgütlenme ve bütünleşmeyi sağlamak olduğunu vurgulayan Şehriban Adsaz, kadınların rengini, varlığını göstermek, sesini duyurmak ve her alana sirayet edilmesini sağlamak olduğunu belirtti.

 

Gıda ve tekstilde üretim artıyor

 

8 Mart Dünya Kadınlar günü için talep üzerine çanta ve fular üretimi yaptıklarını söyleyen Şehriban Adsaz, kooperatif ile kadınlar arasındaki dayanışmanın arttığını ifade etti. Bu üretinlerin büyük bir ilgi gördüğünü kaydeden Şehriban Adsaz, “Çantanın yanında kadın ve erkek için her yaşa uygun kıyafet üretimimiz var. Talepler doğrultusunda üretimlerimizi gerçekleştiriyoruz. Onun dışında şu an yöresel kıyafet üzerinde çalışmalarımız mevcut. Gıda sektöründe de şu an mantı, erişte, yufka, sarma ve talep üzerine baklava üretimimiz oluyor. Bu şekilde faaliyet gösteriyoruz” diyerek çalışmalarını anlattı.

 

Kadınlar dayanışma ile güçleniyor 

 

Kooperatifte resmi bir iş ortamından çok sıcak bir ortamın hakim olduğunu söyleyen Şehriban Adsaz, “Burada çalışan kadınlara arkadaş olarak yaklaşıyoruz. Böylelikle kadınlar arasındaki bağ gittikçe kuvvetleniyor. Aralarındaki sevgi bağı, daha üretken ve girişimci olmalarını sağlıyor. Bu bağ öncesi öğrencilerimden birkaçının özgüvensiz olduğunu sezmiştim. Ancak o samimiyet ve sohbeti derin tuttuktan sonra kendilerini toparladıklarını gördüm” şeklinde konuştu.  

 

‘Sınırlı üretim yaptığımızdan yeterli kazanç sağlayamıyoruz’

 

Pazarlama doğrultusunda satışlarının olduğunu ancak imkanların el vermediği için henüz verimli bir satış sağlayamadıklarını vurgulayan Şehriban Adsaz, “Belli başlı işletmelerle çalışıyoruz. Belirli bir kota veriliyor ve o kotaya göre üretim yapıyoruz. Toptancılar ile anlaşma sağlıyoruz. Sosyal medya üzerinde bire bir siparişler de alıyoruz. Online satış yapan bir mağaza ile bir anlaşma yaptık ve üyeliğimizi oluşturarak, mağaza açtık. Yöresel kıyafetlerimizi online satma imkanı bulduk. Üretim devam ediyor, böyle oldukça mağazada stoklama imkanımız oluyor. Tabi belli başlı kurumlar ile çalışmamıza rağmen bazı sıkıntılar yaşıyoruz. Van piyasasına göre hareket ettiğimizde maalesef ki tekstil yetersiz kalıyor. Satış yapmak istiyoruz fakat imkanlar el vermediği için sınırlı sayıda üretim yapıyoruz. Sınırlı bir üretim yaptığımızdan dolayı da yeterli bir kazanç sağlayamıyoruz” sözlerine yer verdi.  

 

20 kadınla birçok proje üretiliyor 

 

Kadınlara daha fazla istihdam sağlamak amacıyla çeşitli projeler hazırladıklarını dile getiren Şehriban Adsaz, bu projelerin kısa süre içerisinde hayata geçirileceğini belirtti. Şehriban Adsaz, “Başladığımız ilk aşamada 5 kadın arkadaştık şu anda 20’ye yakın kadın arkadaşımızla yol alıyoruz. Gıda ve tekstil alanlarında kendilerini geliştirip iyi bir yere geliyorlar. Kadınlara istidam sağlamak ve kendi ayakları üzerinde durmaları için neler yapabiliriz? Kadınlara nasıl katkı sağlayabileceğimize dair çalışmalarımız ve projelerimiz mevcut, bunu uygulamaya çalışıyoruz. Bunlar henüz proje aşamasında olup en yakın tarihte hayata geçireceğiz. Şu anda çalıştığımız kadın arkadaşlarımızla birlikte güzel işler çıkarıyoruz, birlikte vakit geçiriyoruz ve birbirimizden bir şeyler öğreniyoruz. Kadın kendisi üreterek, geliştirerek, çalışıp çabalayarak ve ekonomik özgürlüğünü kazanarak hayatını idame ettiriyor. Kooperatif ile kadınlar ekonomik özgürlüklerini elde ettikten sonra psikolojik anlamda da kendilerini çok iyi hissediyorlar. Sonuç itibariyle, bir emek veriliyor ve karşılığını alıyorsun. Kadınların yeryüzünde yapamayacağı hiçbir şey yok, kendilerine güvensinler” şeklinde konuştu. 

 

Kadınlara çağrı

 

Son olarak, tüm kadınlara çağrıda bulunan Şehriban Adsaz, gıda ve tekstil alanında üretim yapmak isteyen herkesi kooperatif çatısı altında dayanışmaya davet etti: “Kadınların, kendilerini bir erkeğin adı ve himayesi altında nitelendirmesini istemeyiz. Kadınların girişken ve üretken bir birey olarak, toplumda kendini yönetebilen bir yere varmalarını isteriz. Kadınlar, ekonomik özgürlük kazandıkları için toplumsal ve sosyal yaşamda daha güçlü hissediyor. Böylelikle, ekonomik özgürlük kazandıkları zaman psikolojik anlamda da daha iyi hissediyorlar. Bu alanda ilerlemek isteyen tüm kadınları, gıda sektörü olur, tekstil sektörü olur, birlikte yol alıp birçok şeyi değiştirmeye çağırıyoruz. Üretim yapabiliriz ve bununla beraber statü kazanabiliriz. Kadınlara hem ekonomik özgürlüklerini kazanabilecekleri hem de her anlamda kendi ayakları üzerinde durabilecekleri bir alan açıyoruz. Yeter ki isteyelim, kadın isterse yapamayacağı hiçbir şey yok. Kadınların, dayanışma ile bu alanda bulunmalarını isterim.”