Kayıp yakınları katledilen kadınları hatırlattı
- 13:44 21 Kasım 2026
- Güncel
HABER MERKEZİ - İHD ve kayıp yakınları, üç kentte düzenledikleri eylemlerde gözaltında kaybettirilen ve katledilenlerin faillerinin yargılanmasını istedi. Amed'de 25 Kasım dolayısıyla katledilen ve kaybettirilen kadınlar için adalet talebi yükseltildi.
İnsan Hakları Derneği (İHD) ve kayıp yakınlarının her hafta “Kayıplar bulunsun, failler yargılansın” şiarıyla düzenlediği eylemler, Amed, Êlih ve Colemêrg'de devam etti. Eylemlerde gözaltında kaybettirilenlerin akıbetinin açıklanması ve faillerin yargılanması istendi.
Amed
İHD Amed Şubesi ve kayıp yakınlarının her hafta Koşuyolu Parkı'ndaki İnsan Hakları Anıtı önünde düzenlediği eylem, 928'inci haftasında devam etti. Çok sayıda siyasi parti ve sivil toplum örgütü temsilcisinin yanı sıra kadınların da katıldığı eylemde, 25 Kasım dolayısıyla katledilen, kaybettirilen ve akıbetleri hâlâ açıklığa kavuşturulmayan kadınlar için adalet istendi.
25 Kasım'da yürüyüş çağrısı
Dicle Amed Kadın Platformu (DAKAP) üyesi Esra Çiçek, kadınların erkek-devlet şiddetine maruz bırakıldığını belirterek, kadına yönelik şiddeti kınadı. 25 Kasım'da Dünya Kavşağı'ndan Rojava Parkı'na kadar yürüyüş gerçekleştireceklerini belirten Esra Çiçek, “Sesimizle, sloganımızla, zılgıtımızla bu şiddeti kınayacağız” dedi.
Katledilen ve kaybettirilen kadınlar için adalet
İHD Amed Şubesi Yönetim Kurulu üyesi Eylem Kaya, geçmişten bugüne katledilen ve kaybettirilen kadınların isimlerini sıralayarak, her biri için adalet talebinde bulundu. Eylem Kaya, şu kadınların dosyalarını hatırlattı:
“*1991 yılında Cizre'de gözaltına alındıktan 18 yıl sonra yol yapım çalışması sırasında kemikleri bulunan Makbule Ökden, 17 Şubat 1992'de Nusaybin'de korucu olmaları için yapılan baskıları protesto etmek isteyen halka askerlerce açılan ateş sonucu yaşamını yitiren Bedriye Gümüş ve 27 Temmuz 1992'de Dersim'de gözaltına alındıktan sonra işkence görmüş bedeni Elazığ'da bulunan Ayten Öztürk.
*Mêrdîn'in Dêrik ilçesinde iki kişiyle birlikte gözaltına alındıktan sonra kendisinden bir daha haber alınamayan Rıdda Yavuz, Eylül 1993'te Hizbullah tarafından Nusaybin'in Selahaddin Eyyubi Mahallesi'nde kaçırılan Sedika Dal ve 24 Aralık 1993'te Bitlis'in Tatvan ilçesine bağlı Wanik köyünde kardeşi Ramazan ile birlikte askerler tarafından gözaltına alındıktan sonra kendisinden bir daha haber alınamayan Hamide Şarlı.
*24 Eylül 1994'te Dersim'in Mirik köyünde düzenlenen askeri operasyonun ardından kendilerinden bir daha haber alınamayan Hatun Işık, Yeter Işık, Elif Işık, Gülizar Serin ve kızı Dilek Serin ile 5 Ekim 1994'te İstanbul'da gözaltına alındıktan sonra kaybettirilen Lütfiye Kaçar.
*17 Ekim 1994'te Mûş'un Hasköy ilçesine bağlı Ortaç köyünde hayvanlarını sağmak için gittikleri yaylada askeri operasyon sırasında kaybolan Gülnaz Tatu ve Kadriye Tatu ile 24 Ocak 1995'te Ankara'da gözaltına alınan ve işkence görmüş bedeni 76 gün sonra Kırıkkale Kimsesizler Mezarlığı'nda “kimliği meçhul kişi” olarak gömülü bulunan Ayşenur Şimşek.
*Mayıs 1995'te Amed'in Bismil ilçesinde gözaltına alındıktan sonra kendisinden bir daha haber alınamayan Hatice Şimşek, 7 Eylül 1996'da Amed'in Rezan (Bağlar) ilçesinde bir eve düzenlenen polis baskınında gözaltına alındıktan sonra kaybettirilen Şükran Daş ve 10 Eylül 1996'da evine bir kilometre uzaklıktaki tarlasını sularken emniyet güçlerince açılan ateş sonucu yaşamını yitiren Hatice Atalay.
*28 Kasım 1996'da Amed'de eşi Mahmut ile birlikte gözaltına alınan ve iki yıl sonra Cizre Asri Mezarlığı'na “kimliği meçhul kişi” olarak defnedildiği anlaşılan, ancak mezarına hâlâ ulaşılamayan Fahriye Mordeniz ile 26 Eylül 1997'de Kulp-Amed yolunda otomobilleri durdurularak eşi Orhan ile birlikte beyaz Toros'la kaçırılan ve kendisinden bir daha haber alınamayan Zozan Eren.
*31 Mart 1998'de İzmir'in Çeşme ilçesine bağlı Alaçatı'da üç arkadaşıyla birlikte gözaltına alındıktan sonra kendisinden bir daha haber alınamayan Neslihan Uslu ve 16 Temmuz 1998'de Mersin'de Hizbullah tarafından kaçırılan, 21 Ocak 2000'de ise Konya'nın Meram ilçesindeki bir villanın bodrumunda işkence edilmiş bedeni bulunan Konca Kuriş.
*Silopiya'da 14 Aralık 2015'te ilan edilen sokağa çıkma yasağı sırasında katledilen ve cenazesi yedi gün boyunca sokakta bekletilen Taybet İnan (Taybet Ana) ile 5 Ocak 2020'de Dersim'de kaybolan ve kendisinden bir daha haber alınamayan Gülistan Doku."
Katledilen kadın gazeteciler unutulmadı
Eylemde, katledilen kadın gazeteciler de anıldı. 4 Ekim 2022'de Silêmanî'deki evinin önünde silahlı saldırı sonucu katledilen Nagihan Akarsel, 23 Ağustos 2024'te Silêmanî'de SİHA saldırısında yaşamını yitiren Gülistan Tara ve 19 Aralık 2024'te gazeteci Nazım Daştan ile birlikte Rojava'daki gelişmeleri takip ederken hava saldırısında katledilen Cihan Bilgin için adalet istendi.
Kadınların katledilmesi ve kaybettirilmesine ilişkin dosyalarda adalet mücadelesini sürdüreceklerini belirten Eylem Kaya, “Kaç yıl geçerse geçsin adalet istemekten vazgeçmeyeceğimizi tekrarlıyoruz. Devleti, uluslararası hukuktan doğan yükümlülüklerini yerine getirmeye davet ediyoruz” dedi.
Açıklamanın ardından gerçekleştirilen oturma eylemiyle birlikte katledilen kadınlar anısına alana karanfiller bırakıldı.
Êlih
İHD ve kayıp yakınlarının Êlih'teki eylemi, 764'üncü haftasında Gülistan Caddesi'ndeki İnsan Hakları Anıtı önünde devam etti. “Kayıplar bulunsun, failler yargılansın” pankartının açıldığı eyleme, insan hakları savunucuları ve siyasi parti temsilcileri katıldı.
Bu haftaki eylemde, 20 Kasım 2002'de Mûş'un Gimgim (Varto) ilçesine bağlı Karapınar köyünde kaybettirilen ve 24 Nisan 2003'te cenazesi bulunan Sıddık Kaya'nın faillerinin bulunması istendi.
Sıddık Kaya'nın kaybettirilmesi anlatıldı
Sıddık Kaya'nın kaybettirilmesine ilişkin süreci anlatan İHD Şube Eşbaşkanı Melek Atalay, “Kayıp Sıddık Kaya’nın babası Tekdemir Kaya’nın anlatım ve beyanlara göre; Astsubay Celal Şan ve Sıddık Kaya arasında sık sık yüz yüze ve telefonla görüşmeler gerçekleştirildiği tespit edilmiş. Astsubay Celal Şan beyanlarında, Karapınar köyüne gidiş gelişlerde güvenlik birimlerine yardımcı olmak üzere bu şahısla irtibat kurduğunu ve bu amaçla kendisiyle zaman zaman görüştüğünü beyan etmiştir” dedi.
Melek Atalay, Sıddık Kaya'nın kardeşi Herdem Şengül'ün anlatımlarını da aktararak şunları söyledi: “Varto’da ikamet eden Kaya’nın kız kardeşi Herdem Şengül; ‘Ağabeyim 19 Kasım 2002 tarihinde bize geldi. Yeşil kart için geldiğini sağlık sorunları nedeniyle Erzurum’a gideceğini belirtti. O akşam bizde kalmadı bir gün sonra iftar saatinde bize geldi. İftarını yaptı, bana bir zarf içinde miktarını bilmediğim parasını teslim etti. Saat 17.00 sıralarında cep telefonu ile arandı Türkçe konuştu ‘tamam geliyorum’ dedi. Ben merak etim ve ısrarla nereye gittiğini sordum söylemek istemedi ancak ısrar edince ‘Celal astsubaydı, beraber köprüye kadar gidip geleceğim korkma ben tuzağa düşmem. Kimseye de bir şey söyleme’ dedi. Gecikince merak ettim birkaç kez cep telefonunu aradım ancak ulaşılamıyordu. Bunun üzerine sabah saat 05.00’te aileme haber verdim’ dedi.”
Başvurular sonuçsuz kaldı
Sıddık Kaya ailesinin kaybettirilme olayının aydınlatılması için yaptığı başvuruların sonuçsuz kaldığını belirten Melek Atalay, İHD ve dönemin Meclis inceleme komisyonunun yürüttüğü çalışmalardan da sonuç alınamadığını ifade etti. Sıddık Kaya'nın cenazesinin 24 Nisan 2003'te Murat Nehri kıyısında bulunduğunu hatırlatan Melek Atalay, Sıddık Kaya'nın ağzının bantlı, ellerinin ise bağlı olduğunu belirtti. Cenazenin Mûş Devlet Hastanesi'ne kaldırıldığını, İHD yöneticilerinin de cenazeyi gördüğünü aktaran Melek Atalay, ailesinin Sıddık Kaya'yı daha önce kangren nedeniyle kesilen ayak parmağından teşhis ettiğini kaydetti.
Açıklama, oturma eylemiyle sona erdi.
Colemêrg
İHD Colemêrg Şubesi ve kayıp yakınları da eylemlerinin 254'üncü haftasında Gever (Yüksekova) ilçesindeki Sanat Sokağı'nda bir araya geldi. “Kayıplar bulunsun, failler yargılansın” pankartının açıldığı eylemde, kaybettirilenlerin fotoğrafları taşındı. Bu haftaki eylemde, 23 Kasım 2006'da Gever'de askerler tarafından katledildiği belirtilen İslam Terkoğlu'nun faillerinin bulunması istendi. Basın açıklamasını okuyan İHD Yakınlarını Kaybedenler Komisyonu üyesi Eren Baskın, aradan geçen 20 yıla rağmen İslam Terkoğlu'nun faillerinin bulunmadığını belirterek, adaletin sağlanmasını talep etti.
Açıklama, oturma eylemiyle sona erdi.







