Neslihan Kardaş  

 

ŞIRNEX- Yıllar sonra Fransa’dan gelerek mezarını bulan bir ailenin görüntüleri ile Cihan Zilan’ın mezarına 20 yıl sonra kavuşan ailesi, 8 yıl önce kızının hasretiyle yaşamını yitiren annesinin vasiyeti üzerine, Cihan Zilan’ın toprağını annesinin toprağına bırakacak. 

 

Şirnex’ın Cûdî Dağı'nda yer alan Sipîndarok köyünde PKK’lilerin mezarlarının bulunduğu “Şehîdgeha Cûma Bilîkî û Binevş Edessa” mezarlığı, 2015 yılında bombalama sonucu yıkıldı. Aradan geçen yıllara rağmen “askerî güvenlik bölgesi” olduğu iddiasıyla mezarlığın ziyaret edilmesi engellendi. Mezarlıkta mezarı bulunan YJA-STAR’lı Hatice Erbağa (Cihan Zilan), 31 Mart 2006’da Cûdî’de çıkan bir çatışmada yaşamını yitirdi. 20 yıldır kardeşinin mezarını arayan ağabeyi Faysal Erbağa ile eşi Bilmez Erbağa, Mezopotamya Ajansı’nın (MA) daha önce çektiği görüntülerde mezar taşını gördü. Bunun üzerine aile, Bursa’dan Cûdî’ye yaklaşık bin 500 kilometre yol kat ederek mezarlığa ulaştı.

 

Yıllar süren hasrete ilk tanıklık  

 

Cihan Zilan, 1999 yılında memleketi Wan’dan PKK’ye katılır. PKK’ye katılımından 7 yıl sonra ise Cudî Dağı’nda çıkan bir çatışmada yaşamını yitirir. Ailesi, Cihan Zilan’ın yaşamını yitirdiğini öğrense de aradan geçen 20 yıla rağmen mezarını bulamaz. Ardından bir haberde “Şehîdgeha Cûma Bilîkî û Binevş Edessa” mezarlığına giden bir ailenin Cihan Zilan’a ait mezar taşının üzerindeki yazıyı okuması ve bu görüntülerin yayınlanması üzerine aile yıllar sonra mezarını bulma umuduyla yola koyulur. Bursa’dan yola çıkan aile, Cizîr’e oradan Şirnex’e ve ardından da Cudî Dağı’na ulaşır. Onların yolculuğuna biz de Cizîr’den eşlik etmeye ve duygularına, yıllar süren hasretlerine tanık olmaya başlıyoruz.

 

Yol boyu yıllar süren arayışlarını anlatıyor aile. Cudî Dağı’na doğru yol alırken, alenin heyecanı yüzlerinden okunuyor. Bir süre sonra ise araba yolu bitiyor ve yürüyüşe geçiyoruz. Ağaçlık, kayalık ve kimi zaman yokuş yukarı kimi zaman ise aşağı devam eden yaklaşık yarım saatlik yolculuğun ardından “Şehîdgeha Cûma Bilîkî û Binevş Edessa” mezarlığına varıyoruz. Mezarlık bombalanmadan önce inşa edilen parkın, dikilen meyve ağaçlarının, ibadet ve dinlenme yerlerinin kalıntıları hala diri. Yukarı doğru çıktığımızda isimsiz, çoğu mezar taşsız olan 100’e yakın mezar ile göz göze geliyoruz. Aile, ellerinde kırmızı çiçeklerle geliyor mezarlığa. Üzerinde isim yazılan birkaç mezar taşından biri olan Cihan Zilan’ın mezar taşını buluyoruz. Kırılmış, parçalanmış, yağan yağmurların etkisiyle de dağılmaya başlayan parçalar bir araya getiriliyor ve ismi okunuyor. Belki de bir kardeşe karşı son görevini yerine getiriyor ağabeyi. “Burada yatanların hepsi bizim için aynı” diyor duygu dolu sözlerle. Cihan Zilan’a ait mezarın hangisi olduğu elbette bilinmiyor. Her bir mezara aynı özenle birer kırmızı gül bırakıyor ailesi.

 

Cihan Zilan’ın hem ağabeyinin eşi ve aynı zamanda kuzeni olan Bilmez Erbağa, Cihan Zilan’ın mücadelesini ve annesine verdiği sözü ajansımıza anlatıyor.

 

Mezarını bulan ailenin görüntüsü ile mezarlarına ulaştılar 

 

Kürt Özgürlük mücadelesinde yaşamını yitirenlerin ailelerini selamlayarak sözlerine başlayan Bilmez Erbağa, “Hatice hem benim teyzemin kızı hem de eşimin kardeşi” diyerek, Cihan Zilan’ı çok aradığını fakat yıllardır olumlu bir sonuç elde edemediğini dile getirdi. Fransa’dan gelen bir ailenin görüntülerinden mezar taşlarını gördüklerini anlatan Bilmez Erbağa, “Bizler onların görüntülerinden kendi mezar taşımızı bulduk. Çok heyecanlandık görünce. Bizler de mezarlığa gelmek üzere yola çıktık ve şu anda da buradayız” diyerek mücadelenin bütünleştirici gücüne vurgu yaptı.  

 

Uzun yıllar süren arayışın sonu

 

Farklı şehirlerde yaşadıkları için birbirlerini toplam üç kez gördüklerini fakat iletişimlerinin iyi olduğunu kaydeden Bilmez Erbağa, “Gerilla saflarına katılan her arkadaştan bahsederken, onların kahramanlıklarından bahsedilir. Gerçekten Heval Hatice de öyle biriydi. Güçlü bir duruşu vardı. Biz farklı şehirlerde yaşadığımız için Hatice ile yalnızca üç defa birbirimizi görebildik. O, 1999’da gerilla saflarına katıldı. 2006’da da şehit düşmüş. Bizler onu çok aradık ama yıllarca bulamadık. Görüntülerde gördükten sonra buraya geldik. Uzun yılların ve arayışın sonunda buraya geldiğimiz için, onu gördüğümüz için çok mutluyuz” ifadelerini kullandı.  

 

‘Annesine mezarını bulacağımıza söz vermiştik’

 

Cihan Zilan’ın 8 yıl önce yaşamını yitiren annesinin kızına çok düşkün olduğundan söz eden Bilmez Erbağa, “Annesi, Hatice’yi çok severdi. Henüz hayattayken, her zaman bana ve eşime bir gün Hatice’nin mezarını bulacağımıza dair umutlu olduğunu, bu konuda bize güvendiğini söylerdi. Biz de ona söz vermiştik. Ne olursa olsun bir gün Hatice’nin mezarını bulacaktık ve oradan aldığımız toprağı alıp onun mezarına bırakacaktık. Ona ‘biz Hatice’yi bulduk, mezarına’ gittik diyecektik. Teyzem bundan 8 yıl önce yaşamını yitirdi” sözleriyle anlattı.

 

‘Ölülerimizden bile korkuyorlar’

 

PKK’li ve YJA-Star’lıların olduğu mezarlıklara yönelik saldırılara tepki gösteren Bilmez Erbağa, “Hepimiz görüyoruz. Nasıl barbarca mezar taşlarının kırılıp, mezarların yıkıldığını görüyoruz. Bizim ölülerimizden bile korkuyorlar. Hangi mezar kime ait onu bile bilemiyoruz şu an. Ama ne olursa olsun bizler şehitlerimize sahip çıkacağız. Onlar her zaman yüreğimizde olacaklar, şehîd namirin” şeklinde konuştu.

 

Mezarlıklardan toprak aldılar

 

Yapılan mezarlık ziyaretlerinin ardından Bilmez Erbağa, teyzesine yani Cihan Zilan’ın annesine verdiği sözü yerine getirmek için her bir mezardan biraz toprak aldı. Aldığı toprağı teyzesinin mezarının üzerine dökerek ona verdiği sözü yerine getireceğini ifade etti.

 

Veda vakti 

 

Toprağı topladıktan sonra geri dönüş yoluna koyuluyoruz. 20 yıl sonra yaşanan birkaç saatlik bir buluşmaya şahitlik etmiştik. Cihan Zilan’ın ailesi yıllar süren arayışın ardından mezarını bulmuştu. Birkaç saat devam eden buluşmanın ardından artık ayrılık vakti gelmişti. Ağabeyi Faysal Erbağa, oradan ayrılmadan önce orada yatanların tümüne seslenerek, “bi xatirê we/hoşçakalın” dedi ve sessiz bir veda ile oradan ayrılıp, saatler sürecek olan dönüş yoluna koyuldu.