Li gelek bajaran bîranîn bi dawî bûn: Em ê şopdarên parewanan bin
- 15:20 12 Îlon 2026
- Rojane
NAVENDA NÛÇEYAN - Çalakiyên bibîranînê yên ku li seranserê Tirkiye û Kurdistanê ji bo kesên di dem û li cihên cuda di têkoşîna azadiyê de jiyana xwe ji dest dane hatibûn lidarxistin, bi dawî bûn.
Çalakiyên bibîranînê ku bi pêşengiya Komeleya Alîkarî, Piştevanî, Yekîtî û Çandê ya Malbatên ku Xizmên xwe li Dergûşa Şaristaniyê Windakirine Kirine (MEBYA-DER) de hatibûn organîzekirin, bi xwendina mewlûdê bi dawî hatin.
Stembol
Li taxa Okmeydanı ya Stembolê, di Salona Labellayê de, bi pêşengiya MEBYA-DERê ji bo kesên di têkoşîna azadiyê de jiyana xwe ji dest dane, bernameyeke bibîranînê hat lidarxistin. Salon bi wêneyên Rêberê Gelê Kurd Abdullah Ocalan û pankartên ku dirûşmên "Şehîd Namirin", "Em Şehîdên Azadiyê Bîr Tînin", "Şehîdên Me Rûmeta Me Ne", "Tekoşîna Wan Rêya Me Ronî Dike" û "Em Ji Mirinê Mezintirîn" li ser bûn, hatibûn nivîsîn hat xemilandin. Wêneyên kesên jiyana xwe ji dest dane li ser maseyeke salonê, ligel qumaşên zer, sor û kesk û kulîlkan ên sor, hatibûn danîn.
Çalakî bi rêzgirtina ji bo bîranîna kesên jiyana xwe ji dest dane dest pê kir. Di dema rêzgirtinê de sirûda "Çerxa Şoreşê" hat xwendin. Dirûşmên wekî "Şehîd namirin", "Bijî Serok Apo" û "Bê Serok jiyan nabe" bi awayekî berdewam hatin berzkirin. Piştî rêzgirtinê, axaftin hatin kirin û helbest hatin xwendin. Bername bi nîşandana vîdyoyekê û piştî axaftinan bi dayîna mewlûdê bi dawî bû.
Mûş
Li navçeya Malazgirtê ya Mûşê, bi pêşengiya MEBYA-DER'ê, ji bo kesên ku di têkoşîna azadiyê de jiyana xwe ji dest dane, merasîmeke bîranînê ya hevpar hat lidarxistin. Ji navenda bajêr û navçeyên Varto û Kopê, ligel malbatên kesên jiyana xwe ji dest dane, gelek welatî beşdarî çalakiyê bûn. Hevseroka Partiya Herêmên Demokratîk (DBP) Çiğdem Kılıçgün Uçar jî beşdarî bîranînê bû.
Li cihê çalakiyê wêneyên kesên jiyana xwe ji dest dane û posterên Rêberê Gelê Kurd Abdullah Ocalan hatin daliqandin; her wiha pankartên bi nivîsên "Em şehîdên azadiyê bi bîr tînin" û "Şehîd ronahiya riya me ne" jî hatin nîşandan. Çalakî bi rêzgirtinê û xwendina sirûda "Çerxa Şoreşê" dest pê kir û dirûşmên "Şehîd namirin" û "Bijî Serok Apo" bi berdewamî hatin berzkirin.
'Em di pêvajoyeke dîrokî re derbas dibin
Parlamentera DEM Partiyê ya Mûşê Sümeyye Boz di çalakiyê de axivî û got: "Em di serdemeke dîrokî re derbas dibin. Di demekê de ku me bi hezaran şehîd dane, tevahiya gelê Mûşê ligel rêxistinên me yên navçeyan li vir bi me re ne. Em bi rêzdarî li ber wan serê xwe ditewînin. Em bi rêzdarî li ber bîranîna têkoşînên şoreşgerî yên wan kesên ku ev jiyana bi rûmet diyarî me kirine, serê xwe ditewînin. Eger em dikarin çand û zimanê xwe zindî bihêlin, ev bi saya wan e. Îro em li vir in, ev bi saya têkoşîna malbat, welatparêz û kesên ku ev riya şoreşgerî hembêz kirine, Em spasiya hemû malbatên xwe û gelê Kurd dikin ku ev pêvajo hembêz kirine."
'Zarokên me kurd bi cîhanê dan naskirin'
Piştre, Çiğdem Kılıçgün Uçar axivî û got: "Ciwanên Kurd li hemberî înkarê, ji bo anîna azadiyê bo axa xwe dest bi têkoşînê kirin. Îro em ê daxwaza bîranînên şehîdên xwe nekin; ew bi me re dijîn. Bila malbatên me bizanibin ku zarokên we Kurd bi cîhanê dan naskirin. Êdî kes nikare bibêje 'Kurd tune ne'. Zarokên we azadî diyarî me kirin. Divê em jî xwedî li wê diyariyê derkevin. Divê em çand, nasname û zimanê xwe biparêzin."
Piştî xwendina Mewlûdê ji bo kesên ku jiyana xwe ji dest dabûn, Çalakiya bîranînê bi nîşandana sînevîzyonê bi dawî bû.
Wan
Bi pêşengiya Komeleya Yekitî, Çand, Piştevanî û Alikariya ya bi Malbatên ku di Dergûşa Şaristaniyê de Xizmên Xwe Winda Kirine re (MEYAB-DER) ya Wanê ji bo şehîdên Tevgera Azadiya Kurdistanê yên ku di dem û dîrokên cuda de jiyana xwe ji dest dane li navçeya Rêya Armûşê û Erdîşê bîranînên bi girseyî hatin lidarxistin. Bi deh hezaran welatî tev li bernameyên bîranînê bûn û dilsoziya xwe ji bo şehîdan anî ziman. Her wiha ji bo şehîdan mewlûd hat xwendin û dia hatin kirin.
Rêya Armûşê
Li Eywana Vexwendinê ya Radû ya li Taxa Karşiyaka ya navçeya Rêya Armûşê di roja sêyemîn de bi tevlibûna navçeyên Qelqelî, Serav, Mîks, Şax, Gevaş, Elbak û Payîzava ji bo şehîdan mewlûd hat xwendin û bernameyeke giştî ya bîranînê hat lidarxistin. Li eywanê bi wêneyê Rêberê Gelê Kurd Abdullah Ocalan wêneyên hemû şehîdan li cem hev hatin danîn û qûrnefîl danîn ber wêneyan.
Piştî xwendina mewlûdê, bernameya bîranînê bi deqeyek rêzgirtinê dest pê kir. Di rêzgirtinê de beşdaran bi hev re sirûda “Çerxa Şoreşê” xwend û dirûşmên “Şehîd Namirin” û “Bijî Serok Apo” berz kirin.
‘Em xwedî li xeyalên şehîdan derbikevin’
Hevserokê MEBYA-DERê yê Wanê Yusuf Dundar ku di bernameya bîranînê de axivî, sersaxî ji malbatan re xwest. Yusuf Dundar anî ziman ku divê hemû malbatên şehîdan mil bi mil bin û wiha got: “Heke bi saya şehîdan nebûya, em niha li vir nedibûn. Niha hemû dinya behsa me dike, dewlet diçe ber pêyê Serok. Ev hemû keda şehîdan e, lewma divê em xwedî li şehîdan û xeyalên wan derbikevin. Xeyalên wan ziman, nasname û welateke azad bû. Em jî dê vê deynê bigirin ser milên xwe û erka xwe bînin cih. Çi dibe bila bibe divê em girêdayî rêya şehîdan bin û li ser rêya wan bimeşin. Em hêvî dikin ew pêvajoya Serokatî di 27ê Sibatê daye destpêkirin, bibe wesîle ku careke din agahiyên şehîdan neyên û xwîn neyê rijandin.”
‘Bila êdî ciwanên me nemirin’
Piştre parlamentera DEM Partiyê ya Wanê û hevberdevka Înisiyatîfa Yekitiya Demokratîk Gulcan Kaçmaz Sayyîgît axivî û diyar kir ku şehîdan ji bo aştiyekê berê xwe dana heqîqetê û ev tişt anî ziman: “Xwezî qet hewceyî bi çekê nehatiba, kes nemiriba. Lê belê ev derfet nehatin avakirin, lewma şer çêbû û gelek kesan canê xwe ji dest da. 50 salan egîd û kezîzeran li ber xwe da û em anîn roja me ya îro. Tenê gotin têra vê yekê nake, divê di her qadê jiyanê de têkoşîna wan bê bîra me. Van şehîdan ji bo Kurdistaneke azad û yek canê xwe dan. Bila êdî ciwanên me nemirin, em hemû ji vê yekê berpirsiyar in.”
Dû re sînevîzyona derbarê jiyana şehîdan de hat temaşekirin û welatiyan kêliyên hestiyar jiyan. Piştî nîşandana sînevîzyonê bîranîn bi dirûşma “Şehîd namirin” bi dawî bû.
Erdîş
Li navçeya Erdîşê jî bernameya bîranînê di roja 3yemîn de bi dawî bû. Malbatên şehîdan ên li navçeya Ebexê û Bêgiriyê jî tev li bîranîna li Erdîşê bûn. Bîranîna ku li Eywana Dawetê ya Karnavalê hat lidarxistin, bi posterê mezin ê Rêberê Gelê Kurd Abdullah Ocalan û pankartên “Em şehîdên azadiyê bi bîr tînin”, “Şehîdên me rûmeta me ne”, “Şehîd namirin” û “Şehîd ronahiya me ne” hate xemilandin. Di nava eywana bîranînê de ciwan, bi wêneyên kesên jiyana xwe ji dest dane meşiyan. Ciwanan di dema meşê de dirûşmên “Rêya şehîdan rêya me ye, Apo Serokê me” û “Şehîd namirin” berz kirin. Malbat û beşdarvanan jî bi tilîlî û dirûşmeyan piştgirî dan meşa ciwanan.
Rêvebera MEBYA-DERa Wanê Mevlûde Aza di bîranînê de axivî û wiha got: “Li Kurdistanê bi mehan e rojên bi êş û azar tên jiyîn. Wan ji me re mîraseke gelekî mezin hişt. Ev mîras birikînek e ku dê bi salan besî me bike. Em ji wan re minnetdar in û em ê têkoşîna wan mezintir bikin. Ev soza me ya ji bo wan e.”
Piştre Hevşaredarê Bajarê Mezin ê Wanê Abdullah Zeydan bal kişand ser dîroka berxwedanê û diyar kir ku gelê Kurdistanê bi sedsalan di nav komkujiyên gelekî mezin re derbas bû û wiha axivî: “Şehîd, ew kes bûn ku ev qedera komkujiyan qebûl nekirin. Li dijî vê derketin û qedera gelê Kurd ji nû ve nivîsandin. Gelê Kurd bi saya wan dîroka xwe dinivîsîne. Hevalên ku em îro wan bi bîr tînin, zarokên malbatên ku Komkujiya Zîlanê jiyabûn bûn. Wan qedera Kurdan guhart.”
Di dawiyê de Parlamentera Partiya DEMê ya Wanê Gulderen Varli anî ziman ku kesên jiyana xwe ji dest dane ji bo mafên gelê Kurd têkoşîn dane û da zanîn ku ew ê têkoşîna wan bi biryardarî berdewam bikin.
Nîşandana sînevîzyonê
Piştî axaftinan bername bi nîşandana sînevîzyonê ya ku wêne û axaftinên şehîdan tê de cih digirt berdewam kir. Sînevîzyon bi çepikan û dirûşman bi dawî bû.
Bernameya bîranînê piştî xwendina duayan û qebûlkirina sersaxiyan bi dawî bû.
Amed
Bîranîna ku di pêşengtiya Komeleya Yekîtî Çand Piştevanî û Alîkariyê ya bi Malbatên ku di Dergûşa Şaristaniyê de Xizmên Xwe Winda Kirine re (MEBYA-DER) ya Amedê de ji bo cangoriyên Tevgera Azadiyê ya Kurd ku di dîrokên cuda de jiyana xwe ji dest dane li eywana dawetê ya Geterler a li navçeya Rezan a Amedê hate lidarxistin bi nîşandana sînevîzyonê bi dawî bû. Malbatên cangoriyan, nûnerên partiyên siyasî û rêxistinên civaka sivîl di nav de bi hezaran kes tev li bîranînê bûn.
Di bîranînê de gelek caran dirûşmên “Bijî Serok Apo”, “Şehîd namirin”, “Bê Serok jiyan nabe”, “Riya şehîd riya me, Apo ye Serokê me” û “Riya şehîd riya me, PKK partiya me” hatin berzkirin. Her wiha wêneyê mezin ê Rêberê Gelê Kurd Abdullah Ocalan li cihê bîranînê hate vekirin. Wêneyên cangoriyan jî bi alên kesk û sor û zer hatin xemilandin û li ser maseya wêneyên cangoriyan gul û mûm hatin danîn. Bîranîn bi deqîqeyekê rêzgirtinê dest pê kir û sirûda “Çerxa Şoreşê” hate xwendin. Piştî rêzgirtinê û xwendina sirûdê girseyê dirûşma “Şehîd namirin” berz kir.
‘Aştî dê were û em ê serbikevin’
Xwişka yek ji pêşengên PKKê Hayrî Dûrmûş, Zekiye Ayik da zanîn ku her çiqas êşa vî gelî zêde bibe jî ji wê zêdetir ciwanên vî gelî ked dane û wiha got: “Di serî de silavên xwe ji Rêberê Gelê Kurd Abdullah Ocalan û malbatên şehîdan dikim. Dayîkno, bav û birano gelê Kurd baş dizane êşa malbatan zêde ye lê keda wan şehîdan jî zêde ye. Zarokên vî gelî gelek êş û elem dîtin. 40 salan zêdetire zarokên vî gelî ji bo gelê xwe têdikoşin û jiyana xwe ji dest dan. Divê em xwedî li hev derkevin, şerê me hêj neqediyaye. Birêz Ocalan ev şer da sekinandin. Divê em ji ciwanên xwe re bibin hêz û qewet. Xeyrî digot ez deyndarê vî gelî me, belê em hêj deyndarê vî gelî ne. Ez rêzdar Ocalan silav dikim û ez bawerim aştî dê were û em ê serbikevin.”
‘Serok Apo û keda şehîdan em li sêdarê derbasê maseya muzakareyê kirin’
Dû re Alî Haydar Elyakût ê piştî 32 salan ji girtîgehê derketibû axivî. Alî Haydar Elyakût diyar kir ku heger ew îro dikarin biaxivin û bijîn bi saya şehîdan e û wiha got: “Carna ji me re dibêjin hûn çawa sih salan di zindanê de man, saya wan şehîdan em man, ew ji me re bûn hêz bûn moral. Em ê ji bo ev pêvajo bigihe encamê û Serok Apo azad be têkoşîna xwe bidomînin. Îro saya şehîdan pevajoyek dest pê kir. Serok Apo û keda şehîdan em ji sêdarê derbasî maseya muzakareyê kirin. Ev hemû saya serê wan şehîdan e. Şehîdên me pêşengên rêya me ne û Şehîd namirin.”
‘Têkoşîna wan bi felsefe, hevaltî û fikrên rêzdar Ocalan derbasî asteke girîng bû’
Parlamentera DEM Partiyê ya Amedê Adalet Kaya jî di destpêka axaftina xwe de ji malbat, gelê Kurd, Tevgera Azadiyê û Rêberê Gelê Kurd Abdullah Ocalan re sersaxî xwest û ev tişt gotin: “Li her deverên Kurdistanê gelê Kurd rabû ser piyan û xwedî li cangoriyên xwe derketin. Em bi malbat û şehîdên xwe serbilind in hûn her hebin û her bijîn. Îro sê roj in gelê Amedê diherike li cihê şînê, ev yek ji bo me rûmeteke. Di her kêliya jiyana me de keda şehîdên me heye. Hebûn û xwebûna me bi keda wan hat avakirin. Qehremaniya wan bandoreke mezin li ser jiyana me kir. Têkoşîna wan ne tenê bi çekê bû, bi felsefe, hevaltî, hezkirin û fikrên rêzdar Ocalan derbasî asteke girîng û watedar bû em bi wan serbilind in, şehîd namirin.”
Piştî axaftinan sînevizyona ku ji wêne û dîmenên cangoriyan û nirxandinên Rêberê Gelê Kurd Abdullah Ocalan pêk dihat hate nîşandan. Bîranîn bi çepik, tilîlî û dirûşman bi dawî bû.
Bismil
Çalakiya bibîranînê ya ji bo kesên ku di têkoşîna azadiyê de jiyana xwe ji dest dane, ku bi pêşengiya MEBYA-DERê hatibû organîzekirin, di roja xwe ya dawî de bi beşdariya bi hezaran kesan pêk hat. Li cihê bibîranînê, Salona Dawetê ya Firatê li navçeya Bismilê ya Amedê wêneyên kesên ku di têkoşîna azadiyê de jiyana xwe ji dest dane û posterê Rêberê Gelê Kurd Abdullah Ocalan hatin danîn; her wiha pankartên bi nivîsên "Şehîdên me rûmeta me ne", "Em şehîdên azadiyê bi bîr tînin" û "Şehîd namirin" jî hatin daliqandin. Ji bilî wêneyan, alên biçûk ên zer, sor û kesk û kulîlk jî li ser maseyan hatin danîn. Di çalakiyê ku serê sibê bi beşdariya bi hezaran kesan dest pê kir, ji bo kesên ku di têkoşîna azadiyê de jiyana xwe ji dest dabûn, mewlûd hat xwendin. Piştre, Parlamentera Amedê ya Partiya Wekhevî û Demokrasiyê ya Gelan (DEM Partî) Halide Türkoğlu û Mustafa Okçu axaftin kirin.
Piştî axaftinê, pêşandaneke vîdyoyî ya ku wêneyên kesên di têkoşîna azadiyê de jiyana xwe ji dest dane tê de cih digirt, hate nîşandan. Merasîma bibîranînê, ku tê de dirûşma "Şehîd namirin" bi berdewamî dihat qîrkirin, bi tilîlî û çepikan bi dawî bû.
